7. Bergamo (I), Lugano (Zw), Altdorf & Rheinfallen (D) en 3 x fossielen (slot; 22 - 28 mei 2024)

Hallo allemaal,

ik ben weer thuis en kan nu met jullie meegenieten van de groeizame regen, die mijn tuin in een groene en kleurrijke chaos heeft veranderd. Werk aan de winkel dus, maar eerst nog mijn laatste week van deze 5,5 week durende reis op de blog.

Alle door mij bezochte steden gedurende deze reis verdienen een stedentripje, want ze zijn stuk voor stuk erg mooi. Het feit dat ik er meestal maar 1 of 2 dagdelen aan besteed zegt niets. Ik vind het door een stad lopen en het bezoeken van een museum interessant, maar ook vermoeiend. Ik kom liever een keer terug, maar er zijn nog zoveel andere mooie steden. Bergamo in Noord-Italië en Lugano aan het gelijknamige meer in Zwitserland zijn heel verschillend, maar beide echt de moeite van een bezoek waard. Bovendien helpt het dat ze allebei een goede camperplaats hebben niet ver van het centrum. 

Bergamo bestaat uit een hoog gedeelte (Citta Alta) en een laag gedeelte (Citta Bassa). De bovenstad is het historische deel met de Piazza Vecchia als het centrale plein met een fontein in het midden waar prachtige gebouwen dicht op elkaar staan, waaronder een middeleeuws paleis met overdekte buitentrap en toren met klok (herbouwd in de 16e eeuw na een brand). Op het pal daarnaast gelegen Piazza del Duomo natuurlijk de Dom, maar ook de Basilica Santa Maria Maggiore (met een bijzonder mooie gevel) en een doopkapel en een (niet toegankelijke) kapel waarin meneer Colleoni is begraven. Deze belangrijke heer is rijk geworden als huurlingenleider en hij verleende zijn diensten aan de republiek Venetië. Daarom heeft hij ook een standbeeld in Venetië. Bij zo'n verhaal moet ik denken aan die andere huurlingenleider met wie het korter geleden niet zo goed afliep. Als ik al die pracht en praal zie van al die (voornamelijk katholieke) kerken die in geheel Italië zo overvloedig aanwezig zijn, dan komt bij mij de gedachte op dat als er de helft minder kerken gebouwd/herbouwd/hersteld zouden zijn met de besparingen met gemak alle armoede bestreden had kunnen worden. De meer eenvoudige kerkjes zoals in Altdorf en bij de watervallen (Rheinfallen) spreken mij persoonlijk meer aan.

In de middag begon het hard te regenen in Bergamo, maar ik heb doorgezet en ben toch met het kabelbaantje nog hoger gegaan (495 meter) voor een uitzicht op de oude stad en omgeving van Bergamo. Bij helder weer kun je zelfs de Dom van Milaan zien, maar dat was nu niet het geval. Tot slot de Academia Carrara bezocht met schilderijen van hele oude meesters (vanaf de 14e eeuw), die het thema 'Moeder en kind' (= Maria met kindje Jezus) tot in den treure verbeeld hebben. De camper was wel een beetje nat van binnen, want ik had het dakluik niet helemaal dicht gedaan. Bij een gewone regenbui (hebben we die nog?) kan dat zonder inregenen, maar het was nu wel een stuk harder gegaan. Droogt ook weer. De volgende morgen nog even een korte ronde door de benedenstad gemaakt. Die is veel moderner dan de bovenstad, maar toch ook met een paar mooie gebouwen en poorten en natuurlijk kerken. 

In de middag via het fossielenmuseum van de Monte San Giorgio naar Lugano gereden. Dat museum ligt in het piepkleine pittoreske plaatsje Meride, dat net over de grens met Italië in Zwitserland ligt. Ik dacht een leuke toeristische route gekozen te hebben vanaf Bergamo, maar het was wederom één grote file tussen de dorpen die langs de route bijna tegen elkaar aanliggen. Wel veel tijd om om mij heen te kijken. De reden waarom dat zelfs door de Unesco erkende museum daar ligt is vanwege de Monte San Giorgio die ruim 200 miljoen jaar geleden is ontstaan uit een zee met een subtropisch klimaat. In de berg worden vooral zeelevenfossielen gevonden uit het trias. We hebben het dan over zeesauriërs, vissen, schelpen en ammonieten (een soort inktvissen). Het is wel een grappig museum dat ook virtual reality technieken toepast. 

Na aankomst in Lugano een prachtig uitzicht op stad en het meer vanaf een parkje, net boven de camperplaats. Ik hou ervan om eerst een overzicht van een stad te hebben vóór ik mij erin stort. Vanaf Italië rij je dwars door het meer naar de stad. Het is een hele mooie, schone stad met prachtige winkelstraten. De meeste winkels behoorlijk luxe en duur. Aan mij niet besteed, maar wel aardig om doorheen te lopen. Je ziet er geen daklozen of bedelaars op straat. Je kunt langs het meer lopen en ook weer met een kabelbaan omhoog (Mont Brè), maar ik had mijn uitzicht al gehad. Ik was net op tijd terug vóór dat de regen ook Lugano trof.

Voldoende tijd om door te rijden naar de watervallen van Schaffhausen op de grens met Duitsland, maar dat pakte anders uit: 2 uur stil gestaan in een file voor de Gotthardtunnel. Daar maken ze een geheel nieuwe buis in en dat duurt nog tot 2029, dus wees gewaarschuwd als je van de zomer er doorheen wilt. Ik ben blijven steken in Altdorf, maar dat was geen straf. Na het eten vanaf de camping naar het centrum gefietst en daar de mooie gebouwen en het standbeeld van Wilhelm Tell bekeken. Kennelijk heeft het stadje iets met Wilhelm Tell, want er is ook een Wilhelm Tell museum. Daar ga ik een volgende keer naar toe. Het kerkje op de heuvel mag van mij blijven: wat een prachtig gebouw van binnen en buiten met op de achtergrond de besneeuwde toppen van de Alpen en als kers op de taart: een regenboog! Vooral die verrassingen maken het reizen leuk.

Ook de watervallen van Schaffhausen (die overigens bij Neuhausen liggen) roepen bij mij herinneringen op aan onze eerste buitenlandse vakantie naar het Idromeer in 1969. Toen zijn we er ook langs geweest, maar er waren toen wat minder mensen. De val van de Rijn (Rheinfallen) hier is niet eens zo spectaculair qua hoogte, maar wel in breedte, mede door de hoeveelheid regen die is gevallen (stel ik mij voor; zie de filmpjes). Ik heb een rondwandeling gemaakt, waardoor je de watervallen van alle kanten kunt bekijken en die voert ook over de treinbrug die over de Rijn ligt. Daar kwam ik ook dat andere mooie kerkje tegen, waar het heerlijk rustig was. Er zijn 5 parkeerplaatsen en alleen op de laatste mogen campers staan waar je ook mag overnachten. Aanvankelijk was ik dat wel van plan, maar ik had tijd genoeg om een stukje door te rijden en ik ben niet zo happy met die mix parkings. Daar heb ik geen spijt van gekregen, want ik ben terecht gekomen op een camperplaats in het groene buitengebied van Blumberg, zo'n 30 km ten noorden van de watervallen. Heerlijk rustig met slechts 3 andere campers en een mannetje van de gemeente die 's avonds het geld komt ophalen, zelfs op zaterdag.

Op zondag mag er geen vrachtverkeer op de Duitse snelwegen rijden, dus ik heb daar gebruik van gemaakt door even door te trekken en 500 km gehaald. Met tussendoor nog een bezoekje aan de Grube Messel. Ook een vindplaats van fossielen die 48 miljoen jaar geleden is ontstaan rond een kratermeer van een vulkaan. Het beroemdste fossiel is dat van het oerpaard (toen nog heel klein) en een kleine aap. Er vinden nog steeds opgravingen in de kraterput plaats. Je kan er vanaf een uitzichtspunt op kijken, maar is niet toegankelijk voor het publiek. Een leuke onderbreking van de lange autorit, die beloond werd met wederom een prima camperplaats in de buurt van Olpe aan de Biggensee. 

En tot slot: het Ruhrgebied is niet meer wat het geweest is, namelijk het meest vervuilende industriegebied van Duitsland (en misschien wel Europa). Veel vervuilende - vooral de kolen- en staalfabrieken - zijn gesloten, maar niet afgebroken. Zo is het wederom door Unesco erkende Zollverein (een soort verbond van duitse deelstaten voorafgaand aan de eenheid van Duitsland) in Essen omgetoverd tot een deels openlucht museum en in één van de enorme hallen is het Ruhrmuseum gevestigd met een uitzichtplatform op het dak. Dit jaar wordt het 25 jarig jubileum van het industrieel erfgoed gevierd, dus deze vergroening is al een tijdje aan de gang. Het museum is zeer uitgebreid: niet alleen beelden van het Ruhrgebied (en de daarbij behorende cultuur met voetbal als verbindende factor), maar ook van de eeuwen daarvoor en zelfs van fossielen en andere archeologische vondsten, ook uit andere delen van de wereld, zijn te zien. Daar moet je meerdere dagdelen voor uittrekken. Er is nog veel meer te zien in het getransformeerde Ruhrgebied, dus ik ga zeker nog een keer terug.

Concluderend: prachtige reis, maar wel erg druk. Volgende keer (als ik de oversteek maak naar Griekenland) is het najaar waarschijnlijk een betere tijd. Voordeel van deze tijd van het jaar zijn wel de bloeiende en heerlijke ruikende planten/struiken/bomen: hagen van bloeiende jasmijn, gele brem, veel rode klaprozen, oleanders in diverse kleuren en nog veel meer. 

Even rust, maar niet zo lang. 8 juli steek ik met de ferry vanuit Hoek van Holland de Noordzee over naar Engeland en Schotland. De aanleiding is een week paardrijden in de buurt van Edinburgh, maar één week is te kort. Dat worden er 7 (tot eind augustus). Tot mijn vertrek zal ik vaak moeten paardrijden, omdat ik anders een hele week niet volhoudt (dat is al heel lang geleden dat ik dat voor het laatst heb gedaan). De vraag is wel of het niet zwemmen met de paarden wordt.....

Wederom dank voor jullie reacties en graag tot de volgende reis (of eerder).

Groeten Annemiek

P.S. Voor de record: ik heb deze reis 5081 km (waarvan 2635 km tot Matera = meest zuidelijke punt) met Miep afgelegd en ze heeft het wederom geweldig gedaan. 

P.S. Dit weer is wel heel geschikt om zsm de foto's van deze reis door te nemen, recht te zetten en een aantal van bijschriften te voorzien. Ik streef ernaar om dat vóór 8 juli te doen. Helaas lukt het nog steeds niet de filmpjes te uploaden. Teveel atmosferische storingen kennelijk. Ik zal het later nog een keer proberen.