2. Jelling, Vejle, Ebeltoft en Saeby (21 tot en met 24 augustus 2026)

Hallo allemaal,

rond half 3 vanmiddag in Kristiansand, in omvang de 5e plaats van Noorwegen, aangekomen. Prima weer en alles verliep heel soepel en op tijd. Slechts 2,5 uur duurde de overtocht, dus nauwelijks tijd om je te vervelen. Nu hoef ik even niets meer, behalve dit blog schrijven en zo weer lekker een hockeywedstrijd kijken. Wat doen die Nederlandse mannen en vrouwen het goed! Echt genieten. Vóór mijn avonturen in Noorwegen beginnen, wil ik toch eerst graag de afgelopen 3 dagen in Denemarken afsluiten.

Veel gezien en gedaan en bijna alle camperplaatsen liggen bij jachthavens. Gisteren ben ik maar eens op een camping gaan staan. Een heel grote met zeer ruime plaatsen en op het gras pal voor het zandstrand. Dat was in Saeby. Eerst beginnen met Jelling. Jelling is niet zo bijzonder, maar wel het Vikingmuseum. Dat staat hier, omdat rond 945 de Vikingkoning Gorm de Oude en in 965 zijn zoon Harald Blauwtand twee runenstenen op deze locatie hebben laten zetten en dat was het begin van Denemarken, want de tweede steen noemt voor het eerst Denemarken. Iedereen die de Netflix serie Vikings gezien heeft weet dat Harald de heerser was over Denemarken en Noorwegen en dat hij de Denen tot christenen maakte. Dat staat dus in runetekens op de tweede steen. Die stenen staan nu in glas naast het witte kerkje, dat nog steeds in gebruik is. Grappig is ook dat de runetekens van de initialen van Harald Blauwtand (HB) de inspiratie hebben gevormd voor het logo van Bluetooth, de draadloze verbinding tussen apparaten. Ik heb ook foto's gemaakt van de teksten van hoe volgens de Noorse mythologie de aarde is ontstaan en ook weer tenietgaat. Gelet op de chaos van nu in de wereld, zou het zomaar kunnen kloppen, waarbij Trump/Poetin en de tech-bazen de reuzen zijn. 

Overigens was alles in de 6e eeuw nog veel beroerder: door grootschalige vulkaanuitbarstingen en de rook die daarmee gepaard ging kon de zon de aarde niet bereiken. Het was donker en koud en het schijnt de meest barre tijd te zijn geweest om te leven. Waarschijnlijk om de goden gunstig te stemmen en de zon weer te laten schijnen, begroeven de rijken hun schatten. In 2020 is er een grote hoeveelheid gevonden in de buurt van Jelling. Prachtige voorwerpen. Die locatie is nog niet te bezoeken. Ik heb vorig jaar al een zgn. ringburcht van Harald bezocht in Trelleborg. Er is er nog een aantal, die komen een volgende keer. 

Na het bezoek aan het museum nog voldoende tijd over om een fietstocht in de buurt van Jelling te maken. Vejle ligt er maar 12 km vandaan. Oud raadhuis, maar ook hele moderne architectuur: het witte appartementencomplex aan het water heet The Wave en het Fjordenhus is ook heel bijzonder met kunstwerken op de (open) benedenverdieping en voor de muren zijn bakstenen en (gekleurd) keramiek gebruikt. Echt Deens design. Heel mooi gedaan. Op de terugweg nog een vikingschip op een meer gespot. Eindelijk een goedkoop nachtje: op de parkeerplaats van het museum mag je gratis overnachten. 

Volgende morgen slecht weer, maar eenmaal in Ebeltoft (130 km verder noordwaarts aan de oostkust van Jutland) was het droog en kwam de zon te voorschijn. Ebeltoft heeft naast een kneuterig centrum met vakwerkhuisjes en raadhuis en prachtig kerkje (met fresco's) ook een fregat en een glasmuseum. Fregat Jylland (= Fregat Jutland) heeft een roerig leven achter de rug. Gebouwd in 1860 en 4 jaar later heeft ze haar eerste en enige veldslag op zee geleverd. Ze heeft toen wel gewonnen van de Oostenrijkers en de Duitsers, die Sleeswijk en Auerland terug wilde veroveren op de Denen. Het heeft uiteindelijk niet geholpen, want een aantal jaren later verloor Denemarken de strijd op de grond en moest ze alsnog het grondgebied aan Duitsland afstaan. Bij het fregat hoort een museum en het schip zelf heeft 4 verdiepingen, waarin met poppen en andere rekwisieten duidelijk wordt gemaakt hoe het leven op het schip eruit zag. Het had zowel een stoommachine als zeilen en dat was in die tijd heel modern. Het heeft ook nog als koninklijk schip gefungeerd, waarbij op het bovendek een koninklijke residentie werd gebouwd. Dat zag er heel wat beter uit dan de vertrekken voor de bemanningsleden! Het schip is in 1908 uit de vaart genomen en was bijna gesloopt toen een aantal rijke Denen besloten het te kopen en het beetje bij beetje te renoveren.  Het glasmuseum was ook zeker de moeite waard met een demo glas blazen en een enorme collectie glazen kunstwerken. 

En gisteren Saeby, nog zo'n 200 km verder noordwaarts en zo'n 60 km van Hirtshals af waar de ferry naar Kristiansand vertrok. Camping dus bij zee en met een wandel-/fietspad naar Saeby pal vóór de camper. 2,5 km, dus goed te doen, maar je moet ook terug en je loopt rond in het dorp, dus weer veel stappen. Saeby is ook weer een heel mooi (voorheen:) vissersdorp, maar de witte kerk (Onze-Lieve-Vrouwekloosterkerk) maakt het heel bijzonder, omdat op het plafond en de muren hele oude fresco's te zien zijn. De kerk met de fresco's stamt uit ongeveer 1450, dus nog van vóór de Reformatie. Oorspronkelijk was het een gewone parochiekerk, maar het werd kort daarna ook een Karmelietenklooster. De kerk overleefde de Reformatie, maar het interieur veranderde en de fresco's verdwenen onder dikke lagen kalk. Pas eeuwen later werden ze weer zichtbaar gemaakt. Er zitten hele leuke bij, waaronder het duiveltje.

Na het bezoek aan Saeby wilde ik toch wel graag een keer zwemmen. Het was niet zo heel warm, maar de zon scheen en het zandstrand, pal voor de deur, trok. Het was net vloed geweest, dus heel ver lopen hoefde ik niet om iets dieper te komen. Heerlijk was het tot.........ik het water uitkwam. Toen prikkelde er wat en dat bleek dus een kwal. Op het strand zag ik er nog meer, die ik er voorheen niet gezien had. Vooral mijn rechterarm werd rood en wat dikker. Het is ongeveer het gevoel van brandnetels op je blote huid. Het zou de Gele haarkwal of de Kompaskwal kunnen zijn (zie foto's). Het goede nieuws is dat ik nog steeds leef en vanmorgen de 'pijn' vrijwel was verdwenen. Wel jammer dat ze er zijn; misschien niet altijd. Ik had het trouwens kunnen weten: de dag ervoor even met de voetjes in het water bij de jachthaven van Ebeltoft gezeten. Toen ging ik er op een staan, maar die was kennelijk dood, want ik heb niets gevoeld. 

Morgen begint het Noorse avontuur. Ik blijf nog een dag in Kristiansand om de stad te verkennen. Daarna rij ik via het Setesdal naar het noorden naar de grootste hoogvlakte van Noorwegen (Hardangervidda) en dan kom ik gletsjers, watervallen, fjorden en nog veel meer moois tegen. Voorlopig hebben jullie weer even wat te lezen en te zien. Tot later!

Annemiek